Aller au contenu

1984 (ungal)

Zɣ Wikipedia

Ifḍ d tẓat tmaḍt d tamraw d kkuẓ (1984), iga ungal n umara angliz George Orwell lli d iffuɣn ɣ usggʷas n 1949, iga yan ussɣḍf f tɣarast n tnbaḍt tamakkayt. Ungal ad, s gar tudrt lli imla, ifl yat tsaslit idran ɣ walln n imɣriwn, kcmn iswingimn n Orwell s tdlsa tagdudant s yat tɣarast lli mi idrus wanaw ɣ dar idlisn yaḍnin. Azwl n udlis ad d mnnaw n iswingimn nns, zun d "Gʷmas Imqquṛn" (Big Brother) d "umccaṛḍu awngam" (Thought Police), ttyakazn d umnid dar mddn grun tn, ar tn ttannayan middn is gan timitar n tkrrayt tanamunt d tsrtant ɣ uzmz atrar.

Azgzl

[ssnfl | Snfl asagm]

Ittrs uzmz n udlis ad ɣ usggʷas n 1984 ɣ Usyanya, yat sɣ kraḍ iwunak imkkayn lli bdda ttmmaɣnin (snat yaḍnin gant tn Yurazya d Istazya). Usyanya tettyawnbaḍ s yan ukbaṛ ilan tanaya f kullu ma illan, issird iguyya n mddn ar ka ssflidn i umɣar nnsn bla swngimn, d lli t igan d «Gʷmatsn Amqquṛ», iskr Ukabaṛ yat tutlayt n propaganda lli mi ismn "Newspeak" (Awal amaynu) da iwatsn ad issglaf aswingm innuṛẓmn d ad issidwis taɣalin n Ukabar. Sɣ ɣammas iwaliwn nns illa "doublethink" (swingm ɣ snat tɣawsiwin mgalanin s yat twala), mayad ar t id immalauɣzuzn i Ukanbaṛ: "Imnɣi iga afra," "Tilelli tga tissumga," d "tagufi tga tanaya." Ar ittili ukabaṛ nna tanbaḍt nns sɣ dar imccuṛḍa n uswingm d umutr ur imddun.

Abaṛaḍ n udlis, Winston Smith, iga yan wasnar ɣ yan ukabaṛ imẓẓiyn, ikka tt inn izdɣ ɣ Lunḍun lli sul irldn tiɣrdin n yan imnɣi anɣʷṛam lli yuqɛan ur izri kigan f Imnɣi Amaḍlan Wiss Sin. Iḍfaṛ i yan ukabaṛ igan imzzi, tawuri nns tga tt ad ittals i tirra n umzruy ɣ dar tmawast n Tidt, afad ad d imsacka d uswingm asrtan n ɣakudann. Macc, taɣufi n Winston f tidt d tuɣad, tiwi t id ad igrawl s tirruksa f tnbaḍt.

Issnti yat tmstagt igdln d Julia, yat tmɣart ilan aswingm irwasn wins, kran yan uḥanu ɣ yan wansa lli ɣ zdɣn "Proles" (asgzl n "proletariats"). Ar ittzayad ula wakul n Winston s "Tawmat", yat trabbut n irwwakn. Macc, ur issin Winston d Julia is tt inn kkan llan ddu yan umutr ijfan. Tiflwin llanin ɣ kraygat mani ɣ tɣrmt ar ssɣḍafnt imzdaɣn is d "Gʷmas mqquṛn ar k ittmnad."

Lliɣ d yucka O'Brien dar Winston—ɣwad iga yan unmmatru n ukabaṛ Agʷnsan lli gis iskrn is iga yan ugmam until ɣ trabbut n Tawmat— tettyawmday tsqqurt. O'Brien iga nit yadlli ansfarru n Ukabaṛ, d ar isiggil "inrmugn n uswingm," zun d id wan Winston d Julia lli rad sul ilmma ittyamaẓ, ttyazann s dar Tmawast n Tayri i yan ussaɣd s iɣnan. Aɣzu d usrfufn, d wallas n ussaɣd n Winston ur ttyawsnarn ɣar ad t rẓn s tɣssa niɣ d ad t ssknun, macc ad as kksn tilelli nns, sittin fllas addur d tiffugna nns. Ɣ tgnart 101, ɣilli ɣ ttyawkman inkraf ad mzalaln d twargiwin nnsn lli akkʷ kffsnin afad ad fkin mayna nnsn, iẓma bahra Winston lliɣ as gan yat tẓuṭa n iɣrdayn ɣ ugayyu nns. Issufɣ d i wid t isrfufn yat tɣuyyit bahra ijfan: "Sskrat tt i Julia dɣ nttat!" inna asn is ur t id sul isnukma ma rad tt yaɣ. S tkndawt ad, ṛẓmn i Winston. Imnaggaṛ d Julia, ur gisn illi ma sul ittikṣaḍn f wayyaḍ. Ɣilad akkʷ, Winston yurri d ar ittiri Gʷmas mqquṛn.

Asfsi

[ssnfl | Snfl asagm]

Yura Orwell adlis n "Ifḍ d tẓat tmaḍt d tamraw d kkuẓ" (1984) ad ig yan umssɣḍaf iḍfṛn isggʷasn n wanul d yuckan d usikṣḍ n Tnazit d Tstalinit. Tamuɣli n tmazirt nna ɣ saykn afus i wanna iran ad iswingm s yat tɣarast iẓlin, ttglin gis mddn kraygat tusdadt n wass, tg gis propaganda n ukabar tamnrut n wawal d uswingm innuṛẓmn, ig yan umssktay iqjrn f gar tuskirin n tnbḍiwin. Winston iga ɣar yan unamk n itaggn n tudrt tuɣrimt, tiṛẓi nns tga yan ukkim issktayn akkurtm n itaggn ad ɣ tuẓẓumt n tnbḍiwin nna dar tlla tnaya tamakʷant.

Iwrak

[ssnfl | Snfl asagm]

Iwrak umnidn:

Winston Smith: d amzwar n tallast, ila 39 n usggʷas. Ig yan urgaz uzgiw, issntaln tiwngimin n tgrawla. Ar isiggil ad iṣṣn uggar f udwass n ukabaṛ d umzruy n uzmz lli d izwarn Tagrawla.

Julia: tga tamarayt n Winston. Ar tmmal i mddn is tḍfar taɣalin n Ukabar tga ɣiklli n tgmamt ɣ "Tmsmunt n imẓẓiyn lli nit llanin mgal-aris ". Julia tfjjij s tuskirin nns mẓẓiynin n tgrawla, d ur tt tiwi ɣ waffal n tɣarast nns n tudrt.

O'Brien: iga yan unmmatru agʷnsan ɣ ukabar (Inner Party), ig yan unsfarru intln dar "imccuṛḍa n uswingm". Ar iskar zun d is iga yan ugmam n "Tawmat" (Brotherhood), ibidd d imngaln n tgrawla, ɣaylli ira ad yamẓ Winston.

Gʷmatsn Amqquṛ: amɣar d umagr n ukabaṛ lli inbḍn Usyanya. Tettyawfka as yat tissumga tumdant. Ur ittyawmla is nit illa s niɣ d uhu.

Tisuɣal

[ssnfl | Snfl asagm]